Frankrijk

Frankrijk en de energietransitie

Frankrijk
Frankrijk heeft een Nationaal Comité voor Energietransitie (CNTE) voor roadmaps en monitoring, en een Hoge raad voor de Bouw en Energie Efficiëntie

Frankrijk kenmerkt zich door centrale sturing, een actieve rol van de overheid in de markt en keuzes voor technologie(-ontwikkeling) zo bleek uit een internationale studie van de Technopolis Group in haar EU landenstudies. 

Frankrijk in context

  • De eerste oliecrisis was de aanleiding voor actief energiebeleid gebaseerd op onafhankelijkheid. Sindsdien was er een zeer snelle opkomst van nucleaire energie en grote daling van finaal energieverbruik.
  • Het land kenmerkt zich door centrale sturing, een actieve rol van de overheid in de markt en keuzes voor technologie(-ontwikkeling).
  • Voor legitimatie van de overheidskeuzes en het creëren van draagvlak worden omvangrijke, langdurige consultaties ingezet.
    • Grenelle (2007-2010) – 3 jaar discussies, 30.000 deelnemers, en 268 maatregelen
    • Energietransitie voor groene groei (2014-2015) – 1000 consultatiebijeenkomsten
  • Transport is de grootste energiegebruiker (35%), gevolgd door huishoudens (26%).
  • De nucleaire industrie van groot belang als derde industriële cluster na luchtvaart en automobielindustrie.
  • Desalniettemin is er een beweging vanuit NGO’s om nucleaire afhankelijkheid te verkleinen.

De hoofdpunten

  • Lange-termijn beleid
    Factor 4 beleid (2005) – 4x minder broeikasgassen in 2050 versus 1990
  • Importafhankelijkheid
    Frankrijk is ondanks keuze voor onafhankelijkheid nog voor zo’n
    50% van de energievoorziening afhankelijk van import
  • Marktverdeling
    Slechts 5 spelers verzorgen 95% van de elektriciteitsvoorziening
    2 spelers verzorgen 93% van de geleverde elektriciteit
  • Centraal vs. decentraal
    Frankrijk heeft een sterk centraal systeem vanuit de kerncentrales die nog steeds een actieve rol spelen, maar dit verschuift richting regionaal met het ontwikkelen van hernieuwbare energie
  • Klimaatbeleid vs. energiebeleid
    Energiebeleid is een deel van het klimaatbeleid dat elektriciteit, gebouwde omgeving en transport omvat. Dit is ingebed in het Factor-4 beleid
  • Energiearmoede
    Is een actueel thema waarvoor actief beleid wordt gevoerd d.m.v. financiële ondersteuning voor de energierekening alsook renovaties
  • Nucleaire energie en betwiste opties
    Vanuit NGOs wordt sterke nucleaire sector ontzien: eerst fossiel
    uitfaseren, dan pas nucleair.
    Schaliegas wordt gezien als optie voor onafhankelijkheid, maar het publiek begrijpt de mogelijke milieuconsequenties daarvan
  • Innovatie
    Experimenteerruimtes en startups aangemoedigd.
    Grote nationale instituten spelen belangrijke rol in R&D.
    R&D ingebed in SNRE als nationale energie-onderzoeksstrategie
  • Netwerken en opslag
    Distributie is een verantwoordelijkheid van gemeenten, die dit
    delegeren aan ERDF.
    Er zijn wel ontwikkelingen op het gebied van smart grids, maar distributieproblemen als gevolg van hernieuwbare energie zijn (nog) niet aan de orde, gezien ook de marktstructuur.

Frankrijk – maatregelen

  • Wet op energietransitie verplicht gemeenten met >20.000 inwoners om klimaat-, lucht- en energieplannen te maken (PCAET)
  • Koolstofarme strategie (2016)
  • Doelstelling om 500.000 huishoudens per jaar te
    renoveren (vanaf 2017)
  • Er is beleid gericht op energie-efficiëntie in de gebouwde omgeving sinds 1973
  • Verplichte kosten-batenanalyse voor industriële warmte >20MW
  • Comité voor milieubelasting acht groene taks nog politiek onhaalbaar
  • Deelname van burgers in coöperaties is laag maar groeiend. Echter, specifieke wetgeving voor crowdfunding voor energieprojecten is recent versoepeld
  • Er is een Nationaal Comité voor Energietransitie (CNTE) voor roadmaps en monitoring, en een Hoge raad voor de Bouw en Energie Efficiëntie
  • POPE wet: energieonafhankelijkheid, voorzieningszekerheid, toegangszekerheid, CO2 reductie met 75% en energie-intensiteit daalt 2%.

Over het onderzoek landenstudies

Op verzoek van de Topsector Energie en de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland heeft Technopolis Group landenstudies uitgevoerd naar de energietransities in België, Denemarken, Duitsland, Frankrijk, en het Verenigd Koninkrijk. Deze studies hebben elk geleid tot een landenrapport. Deze presentatie geeft een samenvatting van de landenrapporten en rapporteert observaties en bevindingen.

Links en contact

Alle onderzochte landen

Betrokken wetenschapper(s)

Dr. Andreas Ligtvoet (Technopolis)

Reageer op dit artikel

Your email address will not be published. Required fields are marked *